अहिले प्रेमको जग कमजोर छ : समाजशास्त्री मिश्र (अन्तर्वार्ता)

अहिले प्रेमको जग कमजोर छ : समाजशास्त्री मिश्र (अन्तर्वार्ता)

 राष्ट्रिय डेली

काठमाडाैँ । नेपालमा औँलामा गन्न सकिने बौद्धिकको सूचीमा पर्छन् समाजशास्त्री चैतन्य मिश्र  । त्रिभुवन विश्वविद्यालयमा समाजशास्त्र–मानवशास्त्र विभागका संस्थापक विभागीय प्रमुख भएपछि समाजको अध्ययन, विश्लेषण, शिक्षण र लेखनमा चार दशक बिताएका उनी नेपाली समाजशास्त्रका आफैमा एक ‘स्कुल’ हुन् ।

सन् १९७८ मा अमेरिकाको युनिभर्सिटी अफ फ्लोरिडाबाट विद्यावारिधि मिश्रले त्रिभुवन विश्वविद्यालयमा ३५ वर्ष प्राध्यापन गरेका थिए । राष्ट्रिय योजना आयोगको सदस्य तथा पछिल्लो समय नीति अध्ययन प्रतिष्ठानको अध्यक्षसमेत भएर काम गरेका मिश्रका ऐस्सेज अन नेपाली सोसाइटी, पुँजीवाद र नेपाल, बदलिँदो नेपाली समाज, लोकतन्त्र र आजको माक्र्सवादलगायत किताब प्रकाशित छन् । प्रेम, विवाह, व्यक्तिगत स्वतन्त्रता र सामाजिक बन्धनलगायत विषयमा समाजशास्त्री चैतन्य मिश्रसँग गरिएको कुराकानी ।

प्रेमको विषयमा कुरा गर्दा नेपाली समाजमा भएका प्रेम दिवसहरू अक्षय तृतीया, विजया दशमीमा पर्नेभक्तपुरको खड्ग जात्रा, यःमरि पूर्णिमाको भोलिपल्ट पर्ने मतिना पारु अर्थात् प्रेमको प्रतिपदाजस्ता प्रेम दिवसबारे सोही समुदायलाई नै विरलै थाहा छ । तर सन्त भ्यालेन्टाइनको जन्मदिनमा मनाइने प्रेम दिवसप्रतिको आकर्षण चाहिँ किन यति धेरै होला ?

–प्रेम थरिथरिको हुन्छ । हामी सामान्यतया रोमान्टिक वा यौनिक प्रेमको धेरै कुरा गर्छौं । जस्तो तपाईंले भ्यालेन्टाइन वा अरू प्रेम दिवसहरूको कुरा गर्नुभयो । त्यस बारेमा पहिला मैले पुँजीवादको कुरा गरेँ । तर वास्तवमा पुँजीवादको कुरा मात्रै होइन । यो यस्तो समाज वा यस्तो ऐतिहासिक परिस्थितिको कुरा हो जहाँ व्यक्तिगत चिनारी उभारमा आउँछ । त्यसलाई परिवार, गोत्र, कुलघरान आदिले नथिचेको, आफ्नै घरका बाआमाले नथिचेको एक जना व्यक्ति व्यक्ति भएर रहन सकेको अवस्थामा प्रेम विवाह हुने हो । भ्यालेन्टाइन भनेको त्यस्तो बेलाको प्रेम हो । तपाईंले भनेको नेपाली समाजको कुराका साथै अलि पहिला सीताले स्वयंवर रोजेको कुरा होला, बीपी कोइरालाले लेखेको सुम्निमाकी लिम्बु महिलाले गरेको उदात्त प्रेमको कुरा होला ।

भ्यालेन्टाइन डेको चर्चा के हो भने, हामीलाई शक्तिशाली सभ्यताबाट आएका हरेक कुरा प्यारो छ ।

अङ्ग्रेजी भाषा प्यारो छ, पश्चिमाका सबै चालचलन प्यारो छ । विश्वमा जुन सभ्यताको दबदबा छ त्यो सभ्यता हामी सबैमाथि हावी हुन्छ । त्यही क्रममा भ्यालेन्टाइन दिवस आएको हो । त्यो सभ्यताले जीवनको हर क्षेत्रमा थिचेको छ, प्रेममा मात्रै होइन । सबै कुरा उताको सिकिरहेका छाँै । त्यसलाई वैध, जायज भन्ठान्छाँै । त्यसको नजिक हुन पाउँदा हामीलाई शक्ति आर्जन गरेको महसुस हुन्छ । ‘त्यो चाहिँ वैश्विक कुरा हो, हामी स्थानिक हौँ’ भन्ने सोच्छौँ । हुन त त्यो पनि स्थानिक नै हो, तर उनीहरूको वैश्विक प्रभुत्व भइसकेपछि त्यसले विश्वव्यापी प्रभाव जमायो । हामी स्थानिकमा झ¥यौँ ।

प्रेमको स्वरूप पुँजीवादमा र समाजवादमा कस्तो कस्तो हुन्छ ?

एकताका चीनमा माथिल्लो वर्गका मानिससँग विवाह गर्न हुन्न भन्ने कुरालाई बेसरी फैलाइयो राज्यद्वारा । तर धेरैजसो मान्छेले त्यसलाई मतलव नै गरेनन् । प्रेमले जित्यो त्यहाँ कम्युनिज्मलाई । केटाकेटीको बीचमा आफ्नो वर्गको बिहे गर्नुपर्छ भन्ने कुरा थियो । सन् १९६० सम्म त्यो बलियो रूपमा रहयो । तर मानिसहरूले अटेर गर्दै गए । त्यसपछि राज्यलाई यो हामीले धान्न सक्ने कुरा रहेनछ भन्ने लाग्यो होला । रुसको मलाई थाहा भएन । तर त्यस्तै भएको हुनुपर्छ भन्ठान्छु म ।

जहाँसम्म पुँजीवादको कुरा छ, पुँजीवादले ठूलो हुन्डरी ल्यायो, मान्छेहरू गाउँबाट विस्थापित भए । मानिस एक ठाउँमा जन्मिन्छ, अर्को ठाउँमा पढ्छ, अर्को ठाउँमा काम गर्छ । जीवनमा सातआठ ठाउँमा चहार्छ । उसले सङ्घर्ष सुरु गर्छ, त्यसलाई सङ्घर्ष नभनेर अवसर पनि भन्न सकिने भयो । पुँजीवादको पनि चरण चरण हुन्छ
(घट्दो पुँजीवाद, चढ्दो पुँजीवाद) । अहिले गरिरहेको चढ्दो पुँजीवादको कुरा हो । चढ्दो पुँजीवादमा काम पाउने हुन्छ । काम पाएनन् भने सरकारले बेरोजगारी भत्ता दिन्छ । एक्लै बाआमालाई छोडेर, बाआमामा भर नगरेर बाँच्न सजिलै सकिन्छ । काम पाउने आम्दानी हुने भएपछि त हुन्छ नि । त्यसकारण अहिलेको अमेरिकी नागरिकले बाआमाको सम्पत्तिको लोभ गर्दैन । उसलाई के सिकाइएको हुन्छ भने यो सबै तैँले नै गर्ने हो । बाआमाले दिँदैनन् ।

अठार वर्षसम्म बाआमाले हेर्ने हो, अलि सम्पन्नले बाइस वर्षसम्म हेर्छन्, कलेजसम्म । हैन भने अठार वर्षमा बाआमाको छोराछोरीप्रतिको जिम्मेवारी सकियो । नेपालबाट एक दुई वर्षको उमेरमा अमेरिका गएको बच्चाले साथीहरूसँग कुरा गर्दा ‘मेरो बाउको घर भन्थ्यो रे’ । मेरो घर भन्दैन उसले । अब उसले ‘आफ्नो घर आफै बनाउँछु, अहिले पो म बच्चै छु’ भन्ने सेन्स बोक्यो उसले । उसको व्यक्तिवाद, उसको व्यक्तित्व उभारमा आउँदै छ । त्यस्तो बेलामा बाआमाले केटी खोजेर हुँदैन उसलाई ।

मानिस व्यक्ति भएर रहन सक्ने ठाउँ, व्यक्ति रहेर गरिखान सक्ने बेला वा समाज वा युगमा प्रेम गर्ने या नगर्ने व्यक्तिको कुरा हुन जान्छ । आफैले श्रम गरेर जसले आम्दानी गर्छ (व्यक्तिवादिता भनेर हामीले नकारात्मक तरिकाले हेर्छौं त्यसरी हामीले हेर्न पर्दैन) वा व्यक्ति उभारमा भएको बेलामा प्रेमविवाह हुन्छ ।

दास युगमा कसरी प्रेम हुन्थ्यो होला ?

–प्रेम एउटा कुरा हो, प्रेम विवाह अर्को कुरा हो । दास युगमा व्यक्तिहरूको सामाजिक अवस्था उस्तै भएको हुँदा प्रेम त हुन्थ्यो होला । एकै ठाउँमा, उस्तै उस्तै सामाजिक अवस्था भएको, एकअर्कासँग सँगै काम गर्ने पनि हुँदा प्रेम हुनु स्वाभाविक पनि हो । तर जहाँसम्म विवाहको कुरा छ, कति बच्चा पाउने वा बच्चालाई नाम दिने कुरा चाहिँ मालिकको कुरा हो । विवाह गराउने, सकेसम्म धेरै बच्चा जन्माउने व्यवस्था मालिकले गथ्र्यो (दास युगमा बच्चाको माग बढी हुन्छ, किनभने श्रमको मूल्य हुन्छ । त्यही कारण दासभन्दा दासी महँगी हुन्थे ।)

नेपालको कृषि समाजमा बाआमाले बुहारीलाई बच्चा जन्माउन कर गर्ने कुरासँग त्यसलाई दाज्न सकिने भयो । अझ छोरै जन्माइदिनुपर्ने । कुनै समुदायमा बढी होला कुनैमा केही कम होला तर नेपालका सबै समुदायमा त्यो छ । अहिले बिस्तारै कम हुन थालेको छ तर छ । जति धेरै भयो उति बेस, छोरो पाए झन् बेस । दासदासीको पनि स्व हुँदैन, बुहारीको पनि हुँदैन, छोराकै पनि स्व हुँदैन बाआमाले थिचेको समाजमा ।

सामन्तवादी युगमा पनि ‘म छु र त्यो छ । म नभई उसको उपस्थिति छैन’ भन्ने परिकल्पना हुन्छ घरमुली पुरुषको । यस्तो समाजमा घरमुली पुरुषको नजरबाट दूर हुन सक्दैनन्, बुहारी, श्रीमती, दिदीबहिनी पनि । दाजुभाइले अर्कोसँग विवाह गरी भनेर मार्छन्, मारेका छन् । घरका महिलाले बाहिरी संसार नदेखोस्, बाहिरका मान्छेसँग उसको सम्बन्ध नहोस् भन्ने हुन्छ । त्यस्तो अवस्थामा प्रेम गर्नु महापाप हो, हुनुहुँदैन भन्ने हुन्छ । प्रेम गरे मारिदिन्छन्, सिध्याइदिन्छन् भन्ने हुन्छ । जीवनभन्दा ठूलो कुरा प्रेम होइन भन्नेतर्फ मानिस पुग्छ ।

प्रेम जोडीको कुरा गर्दा रोमियो–जुलिएट, लैला–मजनु, मुना–मदनको उदाहरण दिने गरिन्छ । मानिसको वास्तविक जीवनमा त्यस्तो प्रेम सम्भव होला ? सामान्यीकरण गर्न मिल्ला कि नमिल्ला ?

– पहिलो कुरा त्यस्तो प्रेम सम्भव हुन्छ, भइरहेको पनि छ । सँगसँगै जोडीहरू मरिइरहेका पनि छन्, एक्ला एक्लै मरिइरहेका पनि छन् । अपवाद नै भए पनि त्यो हुन्छ । अर्को कुरा प्रेममा परेपछि मानिसको व्यक्तित्व हराउँछ । हाम्रो समाजमा एउटै ज्यान भनिन्छ नि त, त्यो अवस्थामा पुगेपछि रोमियो–जुलियट वा लैला–मजनु जस्तो एकसाथ मर्नु वा एकका लागि अर्को मर्नु स्वाभाविक हुँदै जान्छ । दुई जनाबीचको दूरी पटक्कै नभएको अवस्थामा त्यसो हुनु स्वाभाविक हो ।

यस्तो प्रेमलाई प्लाटोनिक लभ भन्न मिल्छ ?

– प्लाटोनिक भनेको गैरयौनिक लभको कुरा होला । त्यसरी पनि हुन सक्ने भयो, यौनिक पनि हुन सक्ने भयो । प्रेममा यौन भन्ने कुरा एउटा पाटो मात्रै हुने भयो । खासमा यो भावनाको कुरा हो । आधुनिक युगमा काम र आम्दानी, जीवन गुजार्ने मुख्य बाटा छन् । काम र आम्दानीले छुट्टा छुट्टै बाँच्ने र बाआमाबाट टाढा हुने, कसैसँग पनि सघन सम्बन्ध बन्न नदिने प्रक्रिया छ । अब त्यहाँ श्रीमान श्रीमतीको प्रेम राखौँ, त्यो प्रेम गम्भीर छ, परेवा परेवी भनेजस्तो दुईजना चुच्चो जोडिरहेका हुन्छन् । सधैँ विश्वास दिलाइरहनुपर्छ, म अर्कोसँग लागेको छैन भनेर । फोन गरिरहनुपर्छ, दैनिक फोन भएन भने त के हो के हो भन्ने हुन्छ । सम्बन्धको खडेरीमा दुईजना उभिएका छन्, सम्बन्धको जग चाहिँ कमजोर छ । कमजोर कसरी छ भने उनीहरू जहाँ काम पाइन्छ त्यहाँ जानुपर्ने हुन्छ, छोराछोरी र परिवारले बाँधेर राख्दैनन् । जसले गर्दा सम्बन्ध विच्छेदका घटना बढ्छन् । यसरी सम्बन्ध विच्छेद हुनमा महिलाको स्वतन्त्रताले ठूलो भूमिका खेलेको छ गएको पचास साठी वर्षमा । महिलाहरू आफ्नै खुट्टामा उभिन्छु भन्ने हुँदै गएका छन् । म थिचोमिचोमा बस्दिनँ, म स्कुल जान्छु, कमाउँछु खान्छु, मन लागे छोराछोरी पाउँछु, मन नलागे पाउँदिनँ, विवाह पनि मन लागे गर्छु नलागे गर्दिनँ भन्न सक्ने महिला अब उल्लेख्य भए । भनेपछि अब पुरुषले बाँधेर राख्न सक्दैन त्यो महिलालाई ।

बिहे भनेको महिलाले सहकार्य गर्न आएको हो । उसको चित्त नबुझे सहकार्य नगर्न पनि सक्ने भयो, होइन ?

– अमेरिका युरोपका महिलाले सोच्छन् त्यसरी । हाम्रोतिरका महिलाले अझै त्यसरी सोच्दैनन् । हाम्रोमा त अझै एकाकार नै हुने हो, लहरो हुने, एसिमिलेट हुने, आश्रित हुने हो । हाम्रो सामाजिकीकरण नै त्यस्तै छ । लोग्नेको थर नै लेख्ने, जात नै परिवर्तन हुने भनेपछि महिलाको पहिचान नै पुरुषमा विलिन हुने भयो । यस्तो अवस्थामा महिलाको व्यक्तित्व गनिँदैन । एक तरिकाले परिवर्तनशील पनि तर त्यो परिवर्तन दबाबपूर्ण हुन्छ किनभने श्रीमान्को घरमा गएर बस्नुपर्ने हुन्छ । पुरुषले आम रूपमा यस्तो परिवर्तनशील हुनुपर्ने कुरामा कल्पना पनि गर्न सक्दैन । तर महिलाहरू म अरूको घरमा जाने नै हो भन्ने मानसिकतामा हुर्किएका हुन्छन् ।

ममता, करुणा वा बाले छोरीलाई गर्ने प्रेम, गुरुले चेलीलाई गर्ने, चेलीले गुरुलाई गर्ने प्रेमजस्ता कुरालाई पुँजीवादले कसरी प्रभाव पारेको छ ?

– बच्चासँगको सम्बन्धमा पनि, रुखबिरुवा वा जनावरसँगको सम्बन्धमा पनि प्रेम हुन्छ । किसानलाई खेतीपातीका बिरुवासँग प्रेम हुन्छ, म भइनँ भने त्यो मर्छ भन्ने हुन्छ । मेरी एउटी छोरी मात्रै छिन्, आजभोलि म छोराछोरीको माया भनेको के रहेछ भनेर रियलाइज गरिरहेको हुन्छु । प्रेम भनेको जिम्मेवारी रहेछ, ‘मैले उसका लागि केही गरिदिनुपर्छ, जुन मैले मात्रै गरिदिन सक्छु, अरूले सक्दैन’ भन्ने महसुस हुने रहेछ । उक्त जिम्मेवारीको अर्को नाम प्रेम हुने रहेछ । मलाई त्यो प्रेम गर्न, उक्त जिम्मेवारी लिन मन परेको छ । भनेपछि यो केटा र केटीको मात्रै प्रेम हुने होइन ।

अब विस्तारै कतिपय मानिसले जनवारहरूको मासु खान छोडेँ । कोभिडपछि लहरै छ, शाकाहारी बन्ने । हुन त म यस्ता विषयमा कुनै निष्कर्षमा पुगेको छैन । तर सोच्छु प्रेम भनेको कुरा ऐतिहासिक पनि रहेछ । अहिलेको पृथ्वी यस्तो विन्दुमा आइपुगेको छ कि रुख, बिरुवा वा जनवारसँग पहिलाको भन्दा बढी आशक्ति नदेखाई बाँचियो भने त्यो खतराजनक हुने भयो । यिनीहरूलाई प्रेम गरिएन भने आफैलाई कालान्तरमा हानि हुने भयो । त्यसैले आफूलाई प्रेम गर्ने भनेको उनीहरूलाई पनि प्रेम गर्ने हो । त्यसैले प्रेम भनेको केटाकेटीको बीचमा मात्रै हुने कुरा होइन ।

अहिले प्रेम फास्टफुड जस्तो छ भन्ने गरिन्छ । किन यस्तो हुन्छ ?

मैले त्यसरी त सोचेको थिइनँ । सम्बन्धहरू प्रगाढ नहुने तर सम्बन्ध धेरैसँग हुने वा त्यसमध्ये केही समय कोहीसँग प्रगाढ हुने अनि कम हुने फेरि अर्कोसँग प्रगाढ सम्बन्ध हुने अवसर बढेको हो पहिलाको हेरीकन । सहरको निर्माण, सहरीकरण, सहरको जीवनसँग जोडिएको होला । एक ठाउँबाट अर्को ठाउँमा जानुपर्ने कुरासँग गाँसिएको होला । अहिले हामीले कुरा गरिरहेको कलेज स्तरका केटाकेटी र भर्खर काम गर्दै गरेका ३०–३५ वर्षका मानिसको कुरा हो । अब उनीहरूमा एकअर्काबिना पनि बाँच्न सक्छु, किनभने मैले सामलतुमल त भिरिसकेको छु, सीप पनि छ, काम पनि छ, पैसा पनि छ । अनि सधँै यहीसँग टाँसिएर बस्नपर्ने कारण के छ र भनेर सोच्ने पनि यही बेला हो । त्यो सोच्ने मौका छ ।

कतै यो प्रेम नै पो होइन कि ? शारीरिक आकर्षण मात्रै पो हो कि ?

– अलिकति केटाहरूको सन्दर्भमा त्यस्तो हुन्छ होला । केटीहरूको सन्दर्भमा कम हुन्छ । किनभने म ऊबिना बाँच्न सक्छु कि सक्दिनँ भन्ने हिसाबकिताब त मानिसले गरिरहेका हुन्छन् । विवाह गरिसकेपछि परिवार यस्तो बनाउनुपर्छ भन्ने एउटा कुरा हो तर त्यस्तो भएन भने म ऊबिना रहनै सक्दिनँ त वा उसले जेजे भन्छ त्यही त्यही गर्दै जान्छु त भन्ने प्रश्न त उठ्छ नि फेरि । त्यसकारण पहिलाको दाँजोमा विवाह जीवनभरका लागि भन्ने अवधारणा कमजोर भयो भन्ने लाग्छ । खासगरी महिलाहरूको सन्दर्भमा, पुरुषको त पहिला पनि कमजोर थियो । दुई वा बढी श्रीमती पनि हुन्थे ।

जहाँसम्म बहुसम्बन्धको कुरा, एउटा उमेरमा हुन्छ होला । पुरुषहरूको धेरै होला, महिलाहरूको कम होला । तर एकसाथ बहुसम्बन्ध टिकिरहँदैनन् । बरु एउटासँग केही समय हुने, त्यसपछि अर्कोसँग सम्बन्ध हुने हुन्छ, क्रमबद्ध रूपमा भनेको मैले । बहुसम्बन्धमा पनि पुरुषहरूको इतिहास नै छ लुकाएर राख्दासम्म केही फरक पर्दैन । मुख्य त थाहा हुँदैन भन्ने हुन्छ । थाहा नै भए पनि एक रातको सम्बन्ध त हो भन्ने हुन्छ । बाहिर पनि ‘वन नाइट स्टे’ भन्ने हुन्छ । पुरुषले चाहिँ एक रातको सम्बन्ध हो भनेर सोच्छ । श्रीमतीहरूले पनि माफी दिन्छन् युरोप अमेरिकाको कुरा हो भने । महिलाले पनि नराम्रो त भयो तर त्यसले मसँगको सम्बन्ध टुट्ने नै त होइ, मलाई छोड्न खोजेको त होइन भनेर माफी दिने चलन छ । अहिले केटाहरूले पनि माफी दिने चलन बढेको छ । नेपालमा पनि बढिरहेको छ ।

हाम्रो समाजमा उखानै छ, गुन्द्रुक पकाउन पर्दैन, साली फकाउन पर्दैन । तर भाउजू र देवरको सम्बन्ध फेरि आमाछोराको जस्तै पवित्र मानिन्छ । किन यस्तो हुन्छ ?

– त्यो कुरा कुनै कुनै समुदायमा छ कुनै कुनै समुदायमा छैन । थारू समुदायमा त्यस्तो हुँदैन । दुईवटा विवाह गर्दा दिदीबहिनी विवाह गर्ने चलन थियो राजा महाराजाको घरमा । कलह कम हुन्छ भन्ने विश्वास थियो । अहिले त्यो वास्तविकतामा धेरै कम भइसकेको छ । पहिला महिलाहरू चाँडै मर्ने, बच्चाबच्ची धेरै हुने उनीहरूलाई हेर्न बहिनी ल्याउँदा अलिकति सहज पनि बन्थ्यो होला । अधिकार जमाउने भन्ने हाम्रो भाषाको कुरा भयो । तर घरबार जोगाउन, बच्चाबच्ची हेर्न त्यस प्रकारको सम्बन्ध सहज हुन्थ्यो होला । त्यसो भन्दैमा यौन सम्बन्ध भइहाल्छ भन्ने मलाई लाग्दैन । अधिकांश त्यो कहावत वा गीत गाउने कुरा हो जस्तो लाग्छ ।

ओशो रजनिश विवाह संस्था जरुरी छैन भन्छन् । फ्रेडेरिक एङ्गेल्सले पनि ‘परिवार र निजी सम्पत्ति’मा भनेको कुरा करिब यही हो । विवाह संस्थाबिना प्रणय सम्बन्धको अवस्था के होला हाम्रो समाजमा ?

– निजी सम्पत्ति नहुने र महिला पुरुष वा सबै प्रकारको समानता हुने हो भने ठिकै होला । समाज राम्ररी चल्ला । तर निजी सम्पत्तिको अन्त्य पनि नहुने, असमानता रहिरहने अवस्थामा ओशो वा ऐङ्गेल्सले भनेजस्तो समाज चल्दैन । चल्नका लागि सबैको हैसियत उस्तै हुनुप¥यो । मेरो छोराछोरीलाई अरूले ‘फलानोका छोराछोरी’ भन्ने स्थिति आउनुभएन । आफ्नै छोराछोरीसरह व्यवहार गर्नुप¥यो । मैले पनि अरूको छोराछोरीलाई मेरै बच्चा हो भनेर व्यवहार गर्नुपर्यो । त्यसका लागि लैङ्गिक समानता पनि चाहियो, आर्थिक समानता पनि चाहियो । अनि व्यापक दृष्टिकोणको विकास पनि हुनुप¥यो । अहिलेको हाम्रो समाजमा विवाह एकनिष्ठ त छ तर साँघुरो छ, व्यापकता छैन ।

विवाह महिला–पुरुषबीच यौन सम्बन्ध राख्न लाइसेन्स दिने संस्था हो भन्ने धारणा छ । यो कस्तो धारणा हो ?

– यौन सम्बन्ध पनि हो । एकै ठाउँमा बस्ने, बच्चा जन्माउने हुर्काउने, सँगसँगै आम्दानी जम्मा गर्ने पनि हो, जसले कमाए पनि । त्यसकारण त्यो यौन सम्बन्धको कुरा मात्रै पनि होइन । यौनलाई मात्रै लिएर कुरा गर्ने हो भने साह्रै साँघुरो हुन्छ । अहिलेका श्रीमान्–श्रीमती त मित्र हुन् । सधैँ सम्भोग गरिरहँदैनन् । त्यसकारण त्यसरी यौन सम्बन्धको कसीमा मात्रै हेरियो भने साँघुरो परिकल्पना हुन्छ ।

साहित्य, कला सङ्गीतमा यौनका कुरालाई निकै महìवसाथ जोडिन्छ । त्यो किन हुन्छ होला ?

यौन महत्ववपूर्ण हो र कति अर्थमा वर्जित कुरा पनि हो । वर्जित कुरालाई प्रकारान्तरणले उजागर गर्ने चलन हुन्छ । लुकाउनुपर्ने कुरालाई अलिकति उजागर गर्दा रमाइलो हुन्छ । त्यसकारणले दुई अर्थ लाग्ने शब्दहरू, दृश्यहरू (शब्द नभए पनि दृश्य देखाइन्छ, दुईवटा फूल जुधेका) राखिन्छ । अलिकति खुल्दा सम्पूर्ण कल्पना गर्न सकिने, अलिकति खोल्दा हरेक मानिसको दिमागमा त्यो कुरा खेल्ने पनि होला । अनि मानिसहरू जम्मा भएका हुन्छन्, मानिस त्यस्तै ठाउँमा जम्मा हुन्छन् जहाँ यौनिक कुराहरू हुने सम्भावना हुन्छ ।

यतिधेरै यौन भावना उजागर हुने कुराले हाम्रो समाजमा यौन दमित छ, फिल्म, गीत, सङ्गीत वा कलाले त्यही दमित भावनालाई उजागर गरेको भन्न सकिन्छ ?

– सकिन्छ । दमित भएको कुरालाई गीत सङ्गीत वा कलाले एउटा सानो निकास निकाल्ने र त्यसले कल्पना गर्ने ठाउँ दिन्छ । अनि दमित हुने कुरा आम छ, दमित भावनालाई निकास दियो भने हामी त्यहाँ बग्न तयार छाँै केही समयका लागि । त्यसले रमाइलोको साथसाथै हामी सबै त्यही डुङ्गामा छाँै भन्ने वा हामी सबै एकै हौ भन्ने सामूहिकताको पनि आभास दिन्छ । सबै जना एकाकार हुन्छाँै पनि, किनभने त्यो सबैको दिमागमा भएको भावना हो, त्यसमा हामी रमाउँछौँ ।
अहिलेको युगमा पनि हाम्रो समाज वा विश्व नै

लैङ्गिक अल्पसङ्ख्यकप्रति किन अनुदार भएको होला ?

– पहिलो कुरा त हामीलाई सिकाइएन त्यो कुरा । लिङ्ग भनेको दुईवटा मात्रै हुन्छ भनियो । अर्को कुरा समाजमा कुनै बच्चा जन्मिन्छन् दुवै लिङ्ग भएका । त्यसलाई बाआमाले, डाक्टरले एउटा लिङ्ग छैन भन्ने ठान्छन् वा काटेर फाल्छन्, सिलाइदिन्छन्, चिरिदिन्छन् वा टालिदिन्छन् । यो संसारभरि हुन्छ, नेपालको शिक्षण अस्पतालमा पनि गर्छन् । कमै बच्चा जन्मन्छन् तर हुन त हुन्छ नि । समाजमा ‘यस्तो हुनै सक्दैन, यो के राक्षस पाएको, दानव जन्म्यो’ भन्ने सोचिन्छ । हुन त यो बच्चाको पछिको जीवन कसरी बिताउला भन्ने चिन्ता पनि होला बाआमाको । तर पृथ्वी नै पुरुष र महिलाले ढाकेको छ भन्ने सोचका कारण महिला र पुरुषबाट अलिकति पनि यताउता प¥यो भने प्रकृतिविरुद्ध ठानिदिन्छन् । अनि उसलाई औषधिमुलो गरेर त्यसलाई पुरुष बनाउने कि महिला बनाउने कि ! होमोसेक्सुअल सम्बन्ध भयो भने त्यसलाई कसरी छुटाउने, अनेक झार फुक, मनोविमर्श गराउने चलन छ । युरोप, अमेरिकामा लगभग सकियो, मुस्लिम राष्ट्रतिर यो समस्या धेरै छ । अझै पनि घृणा गर्ने, मार्ने, गैरकानुनी मान्ने, प्रकृतिविरुद्ध ठान्ने चलन छ ।

अनि धर्मले पनि महिला र पुरुष हुन्छन् भन्ने कुरा सिकायो । ख्रिस्तान धर्ममा त छँदै छैन, बरु हाम्रोमा छ । थारू संस्कृतिमा पनि स्वीकार्य छ । कतिपय क्रिस्चियन समाजमा यस्तो सम्बन्ध राख्न पाइन्छ तर दम्पती भएर बस्न पाइन्न, चर्चमा विवाह गर्न मिल्दैन भन्ने मान्यता छ ।

कतिपयलाई यो अप्राकृतिक जस्तो लागे पनि त्यो प्राकृतिक कुरा हो । समाज खुल्दा खेरी त्यस्ता कुराले ठाउँ पाउँछन् । समाज नखुल्दा त्यस्ता कुराले ठाउँ पाउँदैनन् । अहिलेको समय त्यस प्रकारका सम्बन्धलाई स्वीकार गर्ने हो । त्यसको एउटा आरोपचाहिँ त्यस प्रकारको सम्बन्धबाट बच्चा जन्मिँदैनन् भन्ने हो । तर अहिले बच्चा जन्माउने पनि अनेक तरिका आइसकेका छन् ।

adv-single adv-single
सम्बन्धित समाचार

प्रदेश १ मा १ हजार ३१० संक्रमणमुक्त हुँदा ४८६ जनामा कोरोना पुष्टि

विराटनगर । प्रदेश १ बाट आज १ हजार ३१० जना संक्रमणमुक्त भएका छन् । संक्रमणमुक्त हुनेमा ५२४ महिला र ७८६ पुरुष रहेको सामाजिक विकास मन्त्रालयले जनाएको छ । मन्त्रालयका अनुसार हालसम्म ४८ हजार ५५३ जना...

१० खेलाडीमा सीमित नेपाल अस्ट्रेलियासँग पराजित

विराटनगर । फिफा विश्वकप २०२२ कतार तथा एएफसी एसियन कप २०२३ चीनको संयुक्त छनोटअन्तर्गत दोस्रो चरणमा नेपाल आफ्नो अन्तिम खेलमा पराजित भएको छ । शुक्रबार १० खेलाडीमा सीमित नेपाललाई अस्ट्रेलियाले ३-० गोलले पराजित गर्‍यो। कुवेत...

प्रदेश १ मा ४६२ सङ्क्रमित थपिँदा ९०२ जना कोरोनामुक्त

विराटनगर, २८ जेठ । प्रदेश १ बाट ९०२ जना संक्रमणमुक्त भएका छन् । संक्रमणमुक्त हुनेमा ३८९ महिला र ५१३ पुरुष रहेका छन् । हालसम्म संक्रमणमुक्त हुनेको संख्या ४७ हजार २४३ जना रहेको सामाजिक विकास मन्त्रालयले...

प्रदेशमा पहिलो चरणमा तीन लाखले खोप लगाए : मुख्यमन्त्री राई

विराटनगर । प्रदेश नं १ का मुख्यमन्त्री शेरधन राईले प्रदेशमा पहिलो चरणमा तीन लाखले खोप लगाएको जानकारी दिएका छन् । सोमबारबाट सुरु भएको प्रदेशसभाको आठौं तथा बजेट अधिवेशनमा सम्बोधन क्रममा उनले यस्तो जानकारी दिएका हुन्...

असार १ गतेबाटै नयाँ शैक्षिक सत्र !

काठमाडौँ । भौतिक रूपमा कक्षा सञ्चालन नभए पनि २०७८ सालको शैक्षिक सत्र असार १ गतेबाटै सुरु गरिने भएको छ । विद्यार्थीको परीक्षा सञ्चालन तथा नतिजा प्रकाशन गरी असार १ गतेबाट विद्यालय तहको नयाँ शैक्षिक सत्रको...

मोरङमा फेरि सात दिन निषेधाज्ञा थपियो

विराटनगर, १६ जेठ । जिल्ला प्रशासन कार्यालय मोरङले पुनः साता निषेधाज्ञा थपिएको छ । कोरोना सङ्क्रमितको सङ्ख्या बढ्नेक्रम यथावतै रहेको भन्दै प्रशासनले जेठ १७ गते राति १२ बजेदेखि लागू हुनेगरी २४ गते राति १२ बजेसम्म...

सिनेमा हलमा गोप्य रुपमा एमाले कार्यकर्ता र उद्योगीलाई खोप

विराटनगर, १४ जेठ । विराटनगरको सिटी सिनेमा हलमा उद्योगीहरूलाई सुटुक्क कोरोना भाइरसविरुद्धको खोप लगाइएको भन्दै स्थानीय आक्रोशित बनेका छन् । कोरोना महामारीविरुद्ध अग्रमोर्चामा खटिएकाले दोस्रो डोजको खोप नपाइरहेको अवस्थामा नेकपा एमाले पार्टी समर्थक र केही...

विराटनगरबाट लागुऔषधसहित एक जना पक्राउ

विराटनगर । मोरङको विराटनगर महानगरपालिका-१६ दरैयास्थितबाट लागुऔषधसहित १ जनालाई पक्राउ गरिएको छ । पक्राउ पर्नेमा विराटनगर-१६ दरैयाकै ४३ वर्षीय सज्जु साही रहेका छन् । आइतबार बेलुका ९ बजे दरैया पोष्टबाट खटिएको प्रहरी टोलीले उनलाई लागुऔषधसहित...

हुन्डी कारोबारमा संलग्न तीन जना पक्राउ

विराटनगर, ६ जेठ । हुण्डी कारोबारमा संग्लग्न रहेको आरोपमा तीन जनालाई जिल्ला प्रहरी कार्यालय मोरङले पक्राउ गरेको छ । पक्राउ पर्नेमा विराटनगर–१३ का २५ वर्षीय श्रवण साह, रंगेली नगरपालिका–१ की २५ वर्षीय जिज्ञासा चौधरी र...

एसइई परीक्षा आन्तरिक मूल्यांकनको अधारमा गर्न सिफारिस

काठमाडौँ, ६ जेठ । कक्षा १० को माध्यमिक शिक्षा परीक्षा (एसईई) तथा आन्तरिक मूल्यांकनको अधारमा गर्न सिफारिस गरिएको छ । राष्ट्रिय परीक्षा बोर्डका अध्यक्ष प्रा. चन्द्रमणि पौडेलले परीक्षाको मोडालिटीका बारेमा अध्ययन गर्न गठित कार्यदलले आन्तरिक...

एसइई तथा कक्षा १२ : परीक्षा मोडालिटीको अध्ययन गरिँदै

काठमाडौँ, जेठ ६ गते । सरकारले कक्षा १० को माध्यमिक शिक्षा परीक्षा (एसईई) तथा कक्षा १२ को राष्ट्रिय परीक्षा कसरी सञ्चालन गर्ने भन्ने सम्बन्धमा अध्ययन सुरु गरेको छ । आठ लाखभन्दा विद्यार्थीलाई कोरोना (कोभिड–१९)को सङ्कट...

धेरै खट्यो भने सस्तो लोकप्रियता भन्छन् : मेयर पराजुली

विराटनगर, ४ जेठ । विराटनगर महानगरपालिकाका प्रमुख भीम पराजुलीलाई सस्तो लोकप्रियताको ट्याग लगाइएको छ । कोभिड महामारीबीच दिनरात नभनी खटिएका उनलाइ धेरैले सामाजिक सञ्जालमार्फत सस्तो लोकप्रियताका लागि काम गरेकाे अाराेप लगाइएकाे छ । विराटनगरका उच्च...

बलात्कार आरोपी भोक्राहा नरसिंह गाउँपालिका अध्यक्ष यादवलाई थुनामा राख्न आदेश

सुनसरी । जिल्ला अदालत सुनसरीले १७ वर्षीया किशोरीलाई बलात्कार गरेको आरोपमा वैशाख ८ गते पक्राउ परेका भोक्राहा नरसिंह गाउँपालिका अध्यक्ष महेन्द्रप्रसाद यादवलाई थुनामा राख्न आदेश दिएको छ । यादव विरुद्ध सुनसरी जिल्ला अदालतमा आइतबार जबरजस्ती...

प्रदेश १ मा आज १७६ जना कोरोनामुक्त

विराटनगर, ३ जेठ । प्रदेश १ मा सोमबार १ हजार १ सय ४० जना कोरोना संक्रमित थपिएका छन् । दैनिक संक्रमण संख्याको आधारमा यो संख्या अहिलेसम्मकै उच्च हो । थप २ हजार २ सय ७०...

मास्क र हल्मेटबिनै हिँड्छन् जनप्रतिनिधि

विराटनगर, ३ जेठ । दोस्रो लहरको कोरोना महामारी फैलिएसँगै देशका अधिकांश जिल्लामा निषेधाज्ञा जारी गरिएको छ । यसक्रममा सुरक्षाकर्मीले सुरक्षाव्यवस्था कडा पारेका छन् । सर्वसाधारण व्यक्तिलाई प्रहरीले आवत–जावतमा पूर्ण रोक लगाएका छन् । तर जनप्रतिनिधि...

देवानगञ्जमा निषेधाज्ञामा पनि रोकिएन तेल तस्करी, स्थानीय मिलेर तस्करमाथि कुटपिट

विनोद मेहताविराटनगर, ३ जेठ । कोरोना महामारीको दोस्रो लहरपछि स्थानीय प्रशासनले जारी गरेको निषेधाज्ञामा पनि सुनसरीको देवानगञ्ज गाउँपालिकामा इन्धन तस्करी हुनेक्रम रोकिएको छैन । सोमबार बिहान देवानगञ्ज–२ मा एक तस्करले करिब २२० लिटर डिजेल भारततफै...

मदन भण्डारी नेपाली कम्युनिष्ट आन्दोलनका नविन विचारक हुन्ः सञ्चार तथा सूचना प्रविधि मन्त्री पार्वत गुरुङ

नेपालमा आज सोमबार २८ औं मदन भण्डारी- जीवराज आश्रित स्मृति दिवस मनाइदैछ । सञ्चार तथा सूचना प्रविधि मन्त्री पार्वत गुरुङले मदन-आश्रित स्मृति दिवसको अवसरमा स्वर्गीीय मदन भण्डारी नेपाली कम्युनिष्ट आन्दोलनको नविन विचारक भएको बताउनुभएको छ...

विराटनगरमा ५१ बेडको आइसोलेसन बन्यो

विराटनगर, १ जेठ । अस्पतालहरूमा बेड अभाव भइरहेका बेला विराटनगर महानगरले अस्पताल बराबरको आइसोलेसन वार्ड निर्माण गरेको छ । विराटनगर महानगरका मेयर भीम पराजुलीको विशेष सक्रियतामा विराटनगर–१ स्थित भट्टा चोकमा रहेको आरआरएनको सभाहलमा ५१ बेडको...

सुनसरीमा निषेधाज्ञालाई कडा बनाउन सेना परिचालन

सुनसरी, १ जेठ । जिल्ला प्रशासन कार्यालय सुनसरीले निषेधाज्ञामा कडाइ गर्दै जिल्लाका ३ सहरहरूमा सेना परिचालन गरेको छ । निषेधाज्ञाको समयमा अत्यावश्यक कामबाहेक घरबाट बाहिर ननिस्कन आग्रह गर्दै सेना परिचालन गरिएको हो । सुनसरीका प्रमुख...

मोरङमा १० दिन निषेधाज्ञा थप

विराटनगर, ३१ वैशाख । मोरङमा पुनः १० दिन निषेधाज्ञा थपिएको छ । शुक्रबार बसेको बैठकले जेठ १ गते राति १२ बजेदेखि लागू हुनेगरी १० दिन निषेधाज्ञा थप गर्ने निर्णय गरेको हो । मोरङका प्रमुख जिल्ला...

शुक्रबार प्रदेश एकमा सार्वजनिक बिदा

विराटनगर, ३० वैशाख । प्रदेश नं १ मा शुक्रबार मुस्लिम धर्मालम्बीको महान् चाड ईद (इदुल्ल फित्र) को अवसरमा सार्वजनिक बिदा दिइएको छ । बिहीबार प्रदेश १ आन्तरिक मामिला तथा कानून मन्त्रालयले एक सूचना जारी गर्दै ईदको...

जून र आमा (कविता)

–मीनकुमार नवोदितआकाशमा जून टल्कँदाम मेरी आमालाई सम्झन्छुआमाको निधारको टीकाआमाको चौबन्दी चोलीर सम्झन्छु फाट्नै लागेको पटुकी ।आँगनको डिलमा उभिएर आमामाथि आकाशमा टहटह टल्किएकोजून देखाउनु हुन्थ्योपारि मूलडाँडामा–राँको बालेर उकालो उक्लँदै गरेकाभरियाका धमिलो आकृति देखाउनु हुन्थ्योर, भन्नुहुन्थ्यो–बाबु साह्रै...

एसइई र कक्षा १२ को परीक्षा १५ दिनपछि नयाँ मिति र मोडालिटी तय गरिने

काठमाण्डौं, २७ वैशाख । यस वर्षको माध्यमिक शिक्षा परीक्षा–एसईई र कक्षा १२ को परीक्षा अर्को सूचना नआउँदासम्मका लागि स्थगित भएको छ । यस वर्षको एसईई परीक्षा जेठ १३ गतेदेखि र कक्षा १२ को परीक्षा जेठ...

एसइई र कक्षा १२ को परीक्षा स्थगित

काठमाडाैँ, २७ वैशाख । राष्ट्रिय परीक्षा बोर्डले एसईई र कक्षा १२ को परीक्षा स्थगित गरेको छ । सोमबार बसेको बोर्ड बैठकले जेठ १३ गतेबाट सञ्चालन हुने एसईई र जेठ २६ गतेबाट हुने कक्षा १२ को...

उदयपुरमा आगलागी, पाँच घर जलेर ध्वस्त

उदयपुर, २६ वैशाख । उदयपुरकाे चौदण्डीगढी नगरपालिकामा आगलागीबाट पाँच घर जलेर ध्वस्त भएका छन् । आइतबार चौदण्डीगढी नगरपालिका-८ वीरेन्द्र बजारमा भएको आगलागीबाट पाँच घर जलेर ध्वस्त भएको जिल्ला प्रहरी कार्यालय उदयपुरले जनाएको छ । आज...

विराटनगरका कुन अस्पतालमा कति बेड खाली छन् ?

विराटनगर, २२ वैशाख । विराटनगरका कोशी अस्पताल र दुई निजी अस्पतालले कोभिड–१९ उपचार केन्द्र सञ्चालन गरिरहेका छन् । नोबेल मेडिकल शिक्षण अस्पताल र बूढीगंगाको विराट मेडिकल शिक्षण अस्पतालले कोरोना उपचार केन्द्र सञ्चालन गरिरहेका छन् ।...

क्याम्पस प्रमुख तिमल्सिनालाई दोहोरियो कोरोना संक्रमण

विराटनगर, २२ वैशाख । विराटनगरस्थित महेन्द्र मोरङ आदर्श बहुमुखी क्याम्पसका प्रमुख डाक्टर बाबुराम तिमल्सिनालाई कोरोना भाइरस संक्रमण पुनः दोहोरिएको छ । मङ्गलबार उनमा नयाँ भेरियन्टको कोरोना पुष्टि भएको क्याम्पस प्रशासनले जनाएको छ । यसअघि पहिलो...

काठमाडौँ केन्द्रविन्दु बनाएर भूकम्प

काठमाडौँ, १५ वैशाख । काठमाडौँको कलंकीलाई केन्द्रविन्दु बनाएर भूकम्प गएको छ । मंगलबार राति १ बजेर ५९ मिनेटमा कलंकी केन्द्र बनाएर भूकम्प गएको राष्ट्रिय भूकम्प मापन केन्द्र, लैनचौरले जनाएको छ । भूकम्पको मापन ३.५ म्याग्नेच्यूडमा...

साताको साहित्य : विनय सरगमका तीन कविता

विराटनगर, ६ वैशाख । इटहरी तरहराका विनय सरगम मोफसलमा बसेर कविता लेखनमा सक्रिय छन् । ‘अनुहारको भिड’ संयुक्त कविता संग्रहमार्फत आफ्ना सशक्त कविता प्रस्तुत गरेका सरगमले पूर्वेली गजल संग्रहसमेत सम्पादन गरिसकेका छन् । छोटो समयमै...

कोरोना संक्रमित लाई विराटनगरका आधा दर्जन अस्पताल घुमाइयो, उपचार नपाएर मृत्यु !

विराटनगर, ६ वैशाख । आरडिटी पोजेटिभ देखिएका बिरामीलाई विराटनगरका अस्पताल फनफनी घुमाउँदा पनि उपचार नपाएर मृत्यु भएकाे छ । आरडिटी परीक्षणमा कोरोना पोजेटिभ देखिएका उदयपुरका एक बिरामीको उपचार नपाएर सोमबार मृत्यु भएको हो । कोरोना...

वैशाखभर विद्यालय बन्द गर्ने सरकारको निर्णय

काठमाडौँ, ६ वैशाख । सरकारले वैशाखभर विद्यालय बन्द गर्ने निर्णय गरेको छ । सोमबार बिहान बसेको मन्त्रिपरिषद्को बैठकले वैशाखभर सार्वजनिक तथा निजी विद्यालय बन्द गर्ने निर्णय गरेको भूमि व्यवस्था, सहकारी तथा गरिवी निवारण मन्त्री डा....

‘बोकेदाह्री’को फरक प्रयास : आज बिहेमा आको छु (भिडियोसहित)

विराटनगर, ५ वैशाख । हास्य–व्यङ्ग्य गायक श्रीकृष्ण लुइँटेल ‘बोकेदाह्री’ले नयाँ गीत बजारमा ल्याएका छन् । आइतबार उनले ‘आज बिहेमा आको छु’ बोलको गीत युटुबमा सार्वजनिक गरेका हुन् । श्रीकृष्णको आधिकारिक युटुब च्यानलमार्फत उक्त गीत भने...

स्वास्थ्य विज्ञ भन्छन् : भोलिदेखि नै विद्यालय बन्द गरौँ

.विराटनगर, ५ वैशाख । कोरोना भाइरस संक्रमणको दोस्रो चरणको लहर बढ्दो छ । यसक्रममा कोरोना भाइरस कोभिड १९ को जोखिमलाई मध्यनजर गरी केही स्थानीय तहले विद्यालय बन्द गरिसकेका छन् भने केहीले बन्द गर्ने तरखर गर्दै...

विद्यार्थीमा नयाँ प्रजातिको कोरोना देखिएपछि इनरुवाका विद्यालय अनिश्चितकालका लागि बन्द

इनरुवा, ५ वैशाख । सुनसरी सदरमुकाम समेत रहेको इनरुवा नगरपालिका क्षेत्रमा कोरोना भाईरस कोभिड १९ को जोखिमलाई मध्यनजर गरी विद्यालयहरु बन्द गरिएको छ । नगर क्षेत्रभित्रको एक विद्यालयका विद्यार्थीमा नयाँ प्रजातिको कोरोना देखिएपछि विद्यालय अनिश्चितकालका...

साहित्यकार नवोदितसहित तीन जना सम्मानित

विराटनगर, ३० चैत । विराटनगर–१२ स्थित लेखनाथ वाचनालयले साहित्यकार मीनकुमार नवोदितसहित विभिन्न क्षेत्रमा योगदान पुर्याउने व्यक्तिलाई सम्मान गरेको छ । सोमबार वाचनालयले १७ औं वार्षिकोत्सवको अवसरमा साहित्य क्षेत्रमा योगदान पुर्याएबापत नवोदितलाई सम्मान गरेको हो ।...

जुवातास खेल्ने वातावरण मिलाइदिनु भन्दै प्रहरीलाई घुस दिन खोजेपछि…

जनकपुरधाम, २४ चैत । धनुषामा प्रहरीलाई घुस दिन खोज्ने एक जनालाई आज पक्राउ गरेको छ । पक्राउ पर्नेमा धनुषाको सबैला नगरपालिका २ का ३७ वर्षीय मुकेश पुर्वे रहेका छन् । पूर्वेले जुवातास खेलाउने वातावरण मिलाइदिनु...

भारतमा गएको भूकम्पले चितवनमा पुल भत्किएको आशंका

चितवन, २४ चैत । भरतपुर महागनरपालिका–१ ठिमुरा र तनहुँको देवघाट गाउँपालिका जोड्ने त्रिशुली नदी माथि निर्माणाधीन पक्की पुल भत्किएको छ । सोमबार राति भारतमा गएको भूकम्पको धक्का नेपालमा समेत महसुस गरिएपछि उक्त पुल सोही कारण...

कोरोना संक्रमण बढे पनि एसइईलगायत सबै परीक्षा तोकिएकै समयमा हुने !

काठमाडौं, २४ चैत । दोस्रो चरणको कोरोना महामारी बढ्दै गए पनि एसइईलगायत विद्यालय तहका सबै परीक्षाहरु तोकिएकै समयमा सञ्चालन हुने भएका छन् । शिक्षा, विज्ञान तथा प्रविधि मन्त्रालयका प्रवक्ता दीपक शर्माले दोस्रो चरणको कोरोना महामारी...

भूकम्पको धक्का महसुस

विराटनगर, २३ चैत । पूर्वी नेपालसहित देशैभरि भूकम्पको धक्का महसुस गरिएको छ । सोमबार बेलुका करिब ९ः५ बजे भुकम्पको धक्का महसुस गरिएको हो । तथापि, भूकम्प कति रेक्टर स्केलको गएको भन्ने पूर्णजानकारी आएको छैन ।

सामूहिक नाटक गर्दै धराने युवा रङ्गकर्मीहरू

धरान, २१ चैत । पछिल्लो समय धरानलाई कर्मक्षेत्र बनाएर विभिन्न नाट्य समूहसँग आवद्ध भएर रङ्गमञ्चमा लागि लागिपरेका युवा रङ्गकर्मीहरूले सामूहिक नाटक गर्ने भएका छन् । युवा रङ्गकर्मीहरूको ह्वाइट हाउस इन्टरनेशनल कलेजको सेमिनार हलमा भएको परिचयात्मक...

बालबालिकाको मेकअप हानिकारक

काठमाडौंँ, १९ चैत । बालबालिकाको शृङ्गार (मेकअप) स्वास्थ्यका लागि हानिकारक हुने विशेषज्ञहरूको सुझाव छ । मेकअपका कारण उनीहरूको छालासम्बन्धी विभिन्न रोग आउने तथा आत्मविश्वास हराउने विशेषज्ञहरूको चेतावनी छ । पार्वती कार्की टिकटककी पारखी छिन् । उनले लकडाउनको...

‘नेपालका लागि खेल्नु मेरा लागि सबैभन्दा ठूलो कुरा’

काठमाडौँ, १७ चैत । नेपालमा लिजेन्ड खेलाडीहरूले अपेक्षाअनुरूप बिदाइ नपाएका धेरै उदाहरण छन् । ती उदाहरण सम्झने हो भने नेपालका ‘लिजेन्ड’ फुटबलर विराज महर्जनलाई भाग्यमानी मान्नुपर्छ  । विराजले सोमबार नेपालका लागि सर्वाधिक अन्तर्राष्ट्रिय खेल खेल्ने फुटबलर...

प्रत्येक वर्ष सभ्य तरिकाले मनाइँदै होली

विराटनगर, १६ चैत । फाल्गुन शुक्ल पूर्णिमाका दिन मनाइने फागु पूर्णिमा (होली) पर्व केही वर्षअघिसम्म मानिसको इच्छाविपरीत रङ दल्ने पानीका लोला हान्ने गरिन्थ्यो । तर, तराइ जिल्लामा प्रत्येक वर्ष क्रमशः सभ्य रूपमा मनाउन थालिएको छ...

सरीता हत्या प्रकरण : बिहे गर्न दबाब दिँदा हत्या

विराटनगर । मोरङको कानेपोखरी–१ होक्लाबारी घर भएकी ३० वर्षीया सरिता सोरेन हत्या उनकै प्रेमीले गरेको खुलेको छ । पक्राउ पर्नेमा उनकै प्रेमी रतुवामाई नगरपालिका–६ कपरसुकाका ३१ वर्षीय सुफल हस्दा रहेका छन् । प्रहरीले लगभग डेढ...

मेयर साबलाई चिठ्ठी !

आदरणीय मेयर साब,बिराटनगर महानगरपालिका मेयर साब हरपलको सम्झना । मैले मात्र हैन अहिले सिङ्गो महानगरका जनताले तपाईँलाई सम्झिरहेका छन् । हिजो चुनावी मैदानमा एमालेलाई भोट हाल्नेले होस् अथवा गाई या मसालमा भोट हाल्नेले होस्, हरेक...

नेपाल एशिया कप छनोटको तेस्रो चरणमा पुग्यो

काठमाडौं, असार २ गते । नेपाल एसियाली कप छनोटको तेस्रो चरणमा प्रबेश गरेको छ । एशियाली फुटबल महासंघ(एएफसी)ले छनोट प्रकृयामा परिमार्जन गरेपछि नेपालले एएफसी एसियन कप छनोटको प्ले अफ खेल्न नपर्ने भएको छ । अखिल...

सिर्जना वाचन डबलीमा निर्मला स्नेही र रमेश खतिवडा प्रस्तुत हुँदै

विराटनगर, २ असार । अक्षरहरूको आवाज स्रस्टा भेटघाट तथा सिर्जना वाचन डबलिको ३० औँ श्रृङ्खलामा दुई साहित्यकार प्रस्तुत हुने भएका छ्न ।श्री भवानी नेपालको संयोजनमा सञ्चालनहुने कार्यक्रम सिर्जना वाचन डबलि युएइको आधिकारीक फेसबुक पेजबाट प्रत्यक्ष...